Tarihi eser kaçakçılığı neden ağır suç sayılıyor?
Kaçak kazı ve tarihi eser kaçakçılığı, yalnızca devletin malına değil, herkesin ortak geçmişine verilen bir zarar. Yasal çerçeveyi ve verdiği tahribatı anlattık.
Tarihi eser kaçakçılığı; izinsiz kazıyla başlayan, aracılarla devam eden ve çoğu zaman eserin yurt dışındaki bir koleksiyona satılmasıyla biten bir zincir. Bu zincirin her halkası 2863 sayılı Kanun'da ayrı ayrı suç olarak tanımlanıyor.
Hangi eylemler suç?
- İzinsiz kazı ve sondaj yapmak
- Kültür varlığını bildirmemek veya saklamak
- Kültür varlığını izinsiz alıp satmak
- Kültür varlığını yurt dışına çıkarmak ya da çıkarmaya teşebbüs etmek
Yurt dışına kaçırma, kanunda en ağır yaptırımların öngörüldüğü eylemler arasında yer alıyor.
Kaybedilen yalnızca eser değil
Kaçak kazıda hedef "değerli" görünen nesnedir. Seramik parçaları, kemikler, tabakalar ve yapı kalıntıları ise çoğu zaman yok edilir. Oysa bir buluntunun nerede, hangi katmanda, neyin yanında çıktığı; o dönemin insanlarının nasıl yaşadığını anlamamızı sağlayan asıl bilgidir.
İhbar
Kaçak kazı veya eser satışına tanık olursanız jandarma, emniyet ya da en yakın müze müdürlüğüne bildirebilirsiniz.